Μετά τις αποκαλυπτικές δηλώσεις του υπουργού Περιβάλλοντος, Θεόδωρου Σκυλακάκη, στο mononews για τις ευθύνες της Ευρώπης ως προς τις τιμές της ενέργειας, ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε στο θέμα κατά τη διάρκεια της συνέντευξης τύπου στη Θεσσαλονίκη.
«Δεν θα πληρώσει ο Έλληνας καταναλωτής τις στρεβλώσεις του συστήματος στην ανατολική Ευρώπη», δήλωσε σε χθεσινή (7.8.2024) συνέντευξη Τύπου στα πλαίσια της ΔΕΘ ο Κυριάκος Μητσοτάκης, αναφορικά με το ηλεκτρικό ρεύμα.
Ο κ. Μητσοτάκης είπε πως υπάρχει μια βασική στρέβλωση σήμερα στην αγορά ενέργειας της ΝΑ Ευρώπης. Το target model δεν λειτούργησε. Και τις προσεχείς μέρες, όπως ανέφερε, “θα αναδείξω το θέμα με επιστολή που θα στείλω στην πρόεδρο της Κομισιόν, για τις ακραίες διακυμάνσεις στις τιμές χονδρικής της ηλεκτρικής ενέργειας στα Βαλκάνια και τη νοτιοανατολική Ευρώπη. Κάτι δεν δουλεύει σωστά στην ευρωπαϊκά η αγορά και θα δώσω αγώνα για να διορθωθούν αυτές οι στρεβλώσεις.
Στο ρεπορτάζ της Μαρίνας Πρωτονοταρίου, ο Θ. Σκυλακάκης: “Από κοινού συμφωνήσαμε με τους ομολόγους μου υπουργούς Ενέργειας Βουλγαρίας και Ρουμανίας, στο πάνελ του συνεδρίου South East Energy Forum, ότι το θέμα των υψηλών τιμών ενέργειας στην Ν.Α Ευρώπη είναι θέμα ευρωπαϊκό και ότι απαιτείται κοινή δράση.
Μέσα στην Ευρώπη, σε διπλανές χώρες, μια Δυτική και μια Ανατολική, μπορεί να έχουμε διαφορές τιμών ενέργειας της τάξης των 500 ευρώ, διαφορές που δε δικαιολογούνται με κανένα τρόπο και δείχνουν ότι υπάρχει σοβαρό πρόβλημα στον τρόπο που λειτουργεί το ευρωπαϊκό ηλεκτρικό σύστημα και οι διασυνδέσεις του. Η έλλειψη ηλεκτρικών διασυνδέσεων αλλά και οι αλγόριθμοι που τις ελέγχουν βρίσκονται πίσω από τις τιμές που πληρώνουν οι καταναλωτές στην Ν.Α Ευρώπη, αν είναι από τη λάθος μεριά των συνόρων.
Θα απευθυνθούμε από κοινού στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, και υπάρχει σύμπνοια με τους υπουργούς Ενέργειας των δύο γειτονικών χωρών ότι το θέμα είναι ευρωπαϊκό και πρέπει να συνεργαστούμε. Θα κάνουμε πρώτα μια συνάντηση, την επόμενη εβδομάδα, για να συζητήσουμε ποιες είναι οι δυνατότητές μας και πώς θα τις υποστηρίξουμε.
Θα δούμε τι μπορούμε να κάνουμε, γιατί αυτό που συμβαίνει είναι παράλογο, να πληρώνεται για κάποιες ώρες η ενέργεια 800 ευρώ, στους παραγωγούς. Ξεκινάμε οι τρεις χώρες που έχουμε κοινή άποψη και βλέπουμε ποιες άλλες χώρες θα προστεθούν.
Σημειώνεται ότι με βάση την τωρινή νομοθεσία, η σχετική ευρωπαϊκή Οδηγία αναγνωρίζει ενεργειακή κρίση αν οι υψηλές τιμές έχουν διάρκεια 6 μήνες.
Η Οδηγία δεν αναγνωρίζει όμως τα ενδημικά φαινόμενα, δηλαδή απότομες ανόδους στην τιμή της ενέργειας που παρουσιάζονται για λίγες μέρες, αλλά επαναλαμβάνονται.
“Οι ενδημικές κρίσεις αυτές δεν δικαιολογούν την εφαρμογή της Οδηγίας, αλλά δικαιολογούν απολύτως τη δική μας ανησυχία. Και κάτι πρέπει να γίνει. Το τι πρέπει να γίνει θέλει κουβέντα. Σε πρώτη φάση πρέπει να μιλήσουμε για το πρόβλημα και τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του”.
Αλγόριθμοι “φράζουν” τις διασυνδέσεις και κόβουν στη μέση ενεργειακά την Ευρώπη
Περιγράφοντας τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά των ενδημικών κρίσεων, ο κ. Σκυλακάκης εξήγησε, ότι δεν οφείλονται στις διασυνδέσεις που δεν έχει η Νοτιοανατολική Ευρώπη, αλλά η Δυτική με την Ανατολική Ευρώπη. Αποκάλυψε μάλιστα, ότι ακόμα και οι διασυνδέσεις που υπάρχουν δεν αξιοποιούνται καθώς “μπλοκάρονται” από τους Διαχειριστές των χωρών, που μέσω αλγορίθμων….χτίζουν ενεργειακά τείχη.
“Είναι απόλυτη κοινοτική ευθύνη, το ότι λόγω έλλειψης διασυνδέσεων μέσα στην Ευρώπη, κάποιοι πολίτες πληρώνουν πολύ ακριβά την ενέργεια.
Υπάρχει αλγόριθμος των τοπικών Διαχειριστών Ενέργειας χωρών της Κεντρικής Ευρώπης, που εμποδίζει να γεμίζουν τα καλώδια, προς την Ανατολική Ευρώπη. Δηλαδή και δεν έχουμε επαρκείς διασυνδέσεις, που είναι ευθύνη της Ευρώπης, για να έχουμε ενιαία αγορά, και αυτές που έχουμε δεν χρησιμοποιούνται επαρκώς, δημιουργώντας εμπόδιο στη ροή της ενέργειας μεταξύ Δυτικής και Ανατολικής Ευρώπης.
Οι ενδημικές κρίσεις εμφανίζονται όταν σε κάποια περίοδο η ζήτηση είναι μεγαλύτερη από την προσφορά και τότε δεν υπάρχει όριο στην τιμή που μπορεί να πιάσει η ενέργεια. Και για το υψηλό αυτό κόστος η αιτία δεν είναι το κόστος του αερίου, αλλά η αδυναμία διασύνδεσης, ώστε να καλυφθεί η ζήτηση.