Οι αποφάσεις της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ) θα γίνουν πολύ πιο δύσκολες όταν τα επιτόκια υποχωρήσουν περίπου στο 3% και θα προκύψουν συγκρούσεις σχετικά με το τι χρειάζεται να γίνει για να συγκρατηθεί ο πληθωρισμός υπό έλεγχο, αναφέρουν πηγές που επικαλείται το Bloomberg.
Ενώ οι επόμενες δύο ή τρεις μειώσεις του επιτοκίου καταθέσεων από το σημερινό επίπεδο του 3,75% είναι απίθανο να προκαλέσουν μεγάλες προστριβές, στη συνέχεια θα υπάρξουν διαφορετικές απόψεις κατά τις συζητήσεις, τόσο για τις προοπτικές των τιμών όσο και για το σημείο όπου η νομισματική πολιτική θα σταματήσει να περιορίζει την οικονομική ανάπτυξη, δήλωσαν άνθρωποι που ζήτησαν να τηρήσουν την ανωνυμία τους.
Οι εκτιμήσεις για το τελευταίο κυμαίνονται από 2% έως 3%. Όμως, με τον πληθωρισμό να βυθίζεται, οι αγορές και οι αναλυτές εκτιμούν ότι το κόστος δανεισμού θα πλησιάσει -ή ίσως και να φτάσει- το ανώτερο άκρο αυτού του εύρους μέχρι το τέλος του έτους. Βλέπουν ότι τελικά θα διαμορφωθεί περίπου στο 2,5%.
«Όσο πιο κοντά πλησιάζουν τα επιτόκια στο ανώτερο εύρος των εκτιμήσεων για το ουδέτερο επιτόκιο -δηλαδή, όσο λιγότερο σίγουροι είμαστε για το πόσο περιοριστική είναι η πολιτική μας- τόσο πιο προσεκτικοί πρέπει να είμαστε για να αποφύγουμε ότι η ίδια η πολιτική θα γίνει παράγοντας που θα επιβραδύνει τον αποπληθωρισμό», δήλωσε την Παρασκευή το μέλος του Εκτελεστικού Συμβουλίου Isabel Schnabel.
Οι αξιωματούχοι της ΕΚΤ συμφωνούν σε μεγάλο βαθμό ότι υπάρχει περιθώριο περαιτέρω μείωσης των επιτοκίων, καθώς η αύξηση των τιμών καταναλωτή εξακολουθεί να συνάδει με τις προοπτικές τους για επιστροφή στον στόχο του 2% στα τέλη του επόμενου έτους.
Μετά την αρχική κίνηση του Ιουνίου, αναμένονται περισσότερες μειώσεις τον Σεπτέμβριο και τον Δεκέμβριο – ευθυγραμμιζόμενες με τη δημοσίευση των τριμηνιαίων οικονομικών προβλέψεων. Οι επενδυτές δεν αποκλείουν άλλη μία τον Οκτώβριο.
Υπάρχει λιγότερη αρμονία, ωστόσο, σχετικά με το πόσο μεγάλη απειλή εξακολουθεί να αποτελεί ο πληθωρισμός -που τον Αύγουστο βρισκόταν στο 2,2%-.
Τα λεγόμενα «περιστέρια» ανησυχούν για την υστέρηση του στόχου, ιδίως καθώς η οικονομία των 20 χωρών της ευρωζώνης χάνει τη δυναμική της. Τα «γεράκια», ωστόσο, φοβούνται ότι η πολύ γρήγορη χαλάρωση της πολιτικής θα κινδύνευε να αναζωπυρώσει τις τιμές.
Τέτοια επιχειρήματα εκφράζονται ήδη στο εσωτερικό του 26μελούς Διοικητικού Συμβουλίου.
Από τη μία πλευρά, ο Γιάννης Στουρνάρας από την Ελλάδα έχει παροτρύνει τους αξιωματούχους να είναι «εξίσου ανήσυχοι για την υπέρβαση και την υποεκπλήρωση του στόχου του πληθωρισμού», και ο Μάριο Σεντένο από την Πορτογαλία έχει πει ότι η ΕΚΤ πρέπει να «μειώσει τον πληθωρισμό με τις μικρότερες δυνατές θυσίες» – μια αναφορά στον πιθανό οικονομικό πόνο αν η πολιτική είναι πολύ σφιχτή για πολύ καιρό.
Για τον ίδιο, ο κίνδυνος είναι η επιστροφή στο περιβάλλον χαμηλού πληθωρισμού και χαμηλής ανάπτυξης που προηγήθηκε της πανδημίας.
Αντιθέτως, ο Boris Vujcic της Κροατίας ξεχωρίζει την επίμονη αύξηση των τιμών στον τομέα των υπηρεσιών, η οποία αυξήθηκε στο 4,2% τον Αύγουστο, ενώ ο πρόεδρος της Bundesbank, Joachim Nagel δήλωσε την περασμένη εβδομάδα ότι η ΕΚΤ δεν πρέπει να μειώσει τα επιτόκια πολύ γρήγορα, διότι «μια κάπως ισχυρότερη οικονομική ανάκαμψη θα μπορούσε να καθυστερήσει περαιτέρω την επιστροφή στον στόχο μας».
Ο ακριβής προσδιορισμός του σημείου όπου η πολιτική αρχίζει να ενισχύει την οικονομική ανάπτυξη, αντί να την ανακόπτει, είναι ακόμη πιο διχαστικός – κυρίως επειδή το λεγόμενο ουδέτερο επιτόκιο δεν είναι ανιχνεύσιμο και υπάρχουν πολλαπλές εκτιμήσεις για το πού βρίσκεται.
Σε ένα άρθρο του Ιανουαρίου, οι οικονομολόγοι της ΕΚΤ ανέφεραν ότι τα μοντέλα παράγουν ένα πραγματικό επιτόκιο μεταξύ -0,75% και 1% – που σημαίνει ονομαστικό επιτόκιο από 1,25% έως 3%.
Ο Γάλλος Βιλερουά ντε Γκαλό ωστόσο, δήλωσε τον Απρίλιο ότι μια εκτίμηση της ΕΚΤ και της Τράπεζας της Γαλλίας «δείχνει» ονομαστικό επιτόκιο από 2% έως 2,5%.
«Αυτό δεν είναι απαραίτητα ο στόχος για την τρέχουσα φάση μείωσης των επιτοκίων», δήλωσε τότε. «Απλώς δείχνει ότι έχουμε σημαντικά περιθώρια να μειώσουμε τα επιτόκια μας πριν βγούμε από το περιοριστικό έδαφος».
Τα «γεράκια» διαφωνούν, επισημαίνοντας ένα εύρος 2,5% και 3% – που οφείλεται σε διαρθρωτικούς παράγοντες όπως η δαπανηρή πράσινη μετάβαση και οι επίμονα στενές αγορές εργασίας.
«Ο συνεχιζόμενος κίνδυνος στασιμοπληθωρισμού στη ζώνη του ευρώ θα καταστήσει τις μειώσεις των επιτοκίων, πέραν της επόμενης εβδομάδας, αμφίβολες επειδή το Διοικητικό Συμβούλιο είναι και πάλι σαφώς πιο διχασμένο μεταξύ περιστεριών και γερακιών», δήλωσε ο Carsten Brzeski, επικεφαλής του τμήματος μακροοικονομικών της ING.
«Για να συμφωνήσουν τα γεράκια σε μια σειρά μειώσεων των επιτοκίων, η ανάπτυξη στη ζώνη του ευρώ πρέπει να αποδυναμωθεί περαιτέρω», πρόσθεσε.
Διαβάστε επίσης:
Ισπανία: Ανακοινώνει τον νέο διοικητή της κεντρικής της τράπεζας την Τετάρτη