![](https://www.mononews.gr/wp-content/uploads/2019/12/191213004457_greece-flag.jpg)
Επιστροφή στα προ COVID-19 επίπεδα έως τις αρχές του 2022
Η πρόσφατη επαναφορά των περιορισμών λόγω της έξαρσης της πανδημίας του κορονοϊού σημαίνει ότι η ανάκαμψη της ελληνικής οικονομίας θα αναστραφεί κατά το 4ο τρίμηνο, ενώ και το ξεκίνημα του 2021 είναι πιθανό να είναι επίσης αδύναμο.
Ωστόσο, όπως αναφέρει η Capital Economics, η διάθεση εμβολίου έως τα μέσα του έτους θα ανοίξει τον δρόμο για μια ισχυρή ανάκαμψη του τουρισμού και γι’ αυτό αναθεωρεί προς το καλύτερο τις προβλέψεις της για την πορεία του ΑΕΠ το 2021.
Στην Ελλάδα, η κυβέρνηση έχει επιβάλει από τα αυστηρότερα μέτρα περιορισμού, αλλά, από την άλλη πλευρά, η οικονομία έχει τεράστιο όφελος από τη διάθεση των εμβολίων, λόγω του μεγάλου τουρισμού που στηρίζει την οικονομία της χώρας. Η ανακοίνωση των στοιχείων για το ΑΕΠ το τρίτο τρίμηνο έδειξε ότι η οικονομία ανέκαμψε λιγότερο από το αναμενόμενο, με ρυθμό μόλις 2,3% σε σχέση με το προηγούμενο τρίμηνο.
Τα μέτρα που ισχύουν σήμερα είναι σε γενικές γραμμές τόσο αυστηρά όσο κι εκείνα της άνοιξης, με την ελληνική κυβέρνηση να προχωρά σε ένα δεύτερο εθνικό lockdown στις 7 Νοεμβρίου. Την ίδια στιγμή, κλάδοι όπως τα αεροπορικά ταξίδια δεν έχουν ανακάμψει πλήρως, ενώ λόγω της εποχικότητας ο τουρισμός δεν θα επηρεάσει τόσο το ΑΕΠ. Τα στοιχεία από την πτώση της κινητικότητας στο τέταρτο τρίμηνο δείχνουν ότι η δραστηριότητα παραμένει μέχρι στιγμής πάνω από το επίπεδο του δεύτερου τριμήνου. Σημειώθηκε πτώση 1,5% στο 4ο τρίμηνο, γεγονός που σημαίνει ότι το ΑΕΠ θα συρρικνωθεί κατά 9,7% για το σύνολο του 2020, αναφέρει χαρακτηριστικά.
Οι προβλέψεις για το 2021
Η αρχή του επόμενου έτους θα είναι επίσης δύσκολη, σημειώνει η Capital Economics. Παρ’ όλο που το δεύτερο κύμα πανδημίας της Ελλάδας ήταν λιγότερο σοβαρό από ό,τι σε άλλες χώρες και οι αριθμοί των κρουσμάτων μειώνονται αυτό το διάστημα, αναμένει ότι η κυβέρνηση θα διατηρήσει αυστηρούς περιορισμούς καθ’ όλη τη διάρκεια του χειμώνα για να περιορίσει την πίεση στο σύστημα υγείας.
Από την άλλη πλευρά, η μικρή αύξηση του ΑΕΠ το τρίτο τρίμηνο υποδηλώνει ότι η δραστηριότητα θα σημειώσει αργή ανάκαμψη μόλις μειωθούν αυτοί οι περιορισμοί. Ωστόσο, η προοπτική της επιστροφής στην κανονικότητα λόγω ενός εμβολίου θα επιτρέψει μια ισχυρότερη και ταχύτερη ανάκαμψη αυτή τη φορά.
Όπως και η Ισπανία, η Ελλάδα βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στον ξένο τουρισμό και έτσι επωφελείται περισσότερο από την ανακάλυψη περισσοτέρων του ενός εμβολίου. Οι ξένες τουριστικές δαπάνες έχουν μειωθεί δραματικά, ενώ η διεθνής κίνηση επιβατών μειώθηκε κατά 80% ετησίως τον Νοέμβριο.
Το εμβόλιο θα οδηγούσε σε ταχύτερη ανάκαμψη των πτήσεων και αυτό θα προσέθετε 1-2% μονάδες στην πρόβλεψη για την πορεία του ΑΕΠ το 2021. Με βάση αυτό και με δεδομένο ότι ο θετικός αντίκτυπος από το εμβόλιο θα φανεί και σε άλλους τομείς, η ανάπτυξη θα είναι ισχυρότερη, με τους αναλυτές να αυξάνουν τις εκτιμήσεις για το ΑΕΠ το 2021 στο 4,5%, αναμένοντας ότι η οικονομία θα αντιστρέψει τις απώλειες του 2020 μέχρι το πρώτο τρίμηνο του 2022.
Τα κονδύλια της ΕΕ δεν αποτελούν πανάκεια
Η Ελλάδα αναμένεται να λάβει επιχορηγήσεις από την ΕΕ αξίας περίπου 9% του ΑΕΠ το διάστημα 2021-26, τις περισσότερες από οποιαδήποτε άλλη χώρα της Ευρωζώνης. Στον βαθμό που τα κεφάλαια θα χρησιμοποιηθούν αποτελεσματικά και θα χρηματοδοτήσουν πρόσθετες δαπάνες, θα υπάρξει θετική επίδραση στο ΑΕΠ.
Ωστόσο, κατά το παρελθόν η Ελλάδα δεν απορροφούσε αποτελεσματικά τη διαθέσιμη από την ΕΕ ρευστότητα και η κατανομή των επιχορηγήσεων είναι μικρή σε σχέση με την αύξηση του χρέους το 2020, σχολιάζουν οι αναλυτές.
Παρά την αύξηση στο δημόσιο χρέος, οι αποδόσεις των ομολόγων είναι πιθανό να παραμείνουν πολύ χαμηλές. Οι αναλυτές εκτιμούν ότι η ΕΚΤ θα ανακοινώσει ότι θα συνεχίσει με το πρόγραμμα PEPP έως τουλάχιστον το 2022. Αυτό είναι το μοναδικό πρόγραμμα QE στο οποίο συμπεριλαμβάνονται τα ελληνικά ομόλογα.
Συνολικά, η ελληνική οικονομία αντιμετωπίζει δυσκολίες τους τελευταίους μήνες, αλλά η διάθεση των εμβολίων τον επόμενο χρόνο σημαίνει ότι θα ανακτήσει όλες τις απώλειες λόγω COVID-19 έως τις αρχές του 2022.