![](https://www.mononews.gr/wp-content/uploads/2018/10/mental-health-1280x857.jpg)
Οι σοβαρές ψυχικές ασθένειες, όπως η σχιζοφρένεια ή η διπολική διαταραχή, σπάνια εμφανίζονται σαν κεραυνός εν αιθρία. Τις περισσότερες φορές η οικογένεια, οι φίλοι, οι εκπαιδευτικοί ή τα ίδια τα άτομα παρατηρούν κάποιες μικρές αλλαγές ή νιώθουν ότι «κάτι δεν πάει καλά» πριν η νόσος εγκατασταθεί πλήρως.
Σύμφωνα με την Αμερικανική Ψυχιατρική Εταιρεία, το 50% των ψυχικών ασθενειών ξεκινά από την ηλικία των 14 και τα 3/4 από την ηλικία των 24 ετών.
Η γνώση των πρώιμων σημείων και συμπτωμάτων είναι ιδιαίτερα σημαντική, καθώς η έγκαιρη παρέμβαση μπορεί να συμβάλει στη μείωση της σοβαρότητας μιας ασθένειας, να καθυστερήσει την εμφάνισή της ή ακόμα και να την αποτρέψει.
Σημεία και συμπτώματα
Αλλαγές στον ύπνο ή στην όρεξη: Δραστικές αλλαγές στον ύπνο και στην όρεξη ή μείωση της προσωπικής φροντίδας
Μεταβολές της διάθεσης: Ταχείες ή δραστικές μεταπτώσεις στη διάθεση ή καταθλιπτικά συναισθήματα
Απόσυρση: Πρόσφατη κοινωνική απόσυρση και απώλεια ενδιαφέροντος για δραστηριότητες που απολάμβαναν προηγουμένως
Μείωση της λειτουργικότητας: Μια ασυνήθιστη μείωση στη λειτουργικότητα, στο σχολείο, στην εργασία ή στις κοινωνικές δραστηριότητες, όπως η διακοπή του αθλητισμού, η αποτυχία στο σχολείο ή η δυσκολία εκτέλεσης οικείων καθηκόντων
Προβλήματα σκέψης: Προβλήματα στη συγκέντρωση, τη μνήμη ή τη λογική σκέψη και ομιλία που είναι δύσκολο να εξηγηθούν
Αυξημένη ευαισθησία: Αυξημένη ευαισθησία σε εικόνες, ήχους, μυρωδιές ή στην επαφή. Αποφυγή υπερβολικά ερεθιστικών καταστάσεων
Απάθεια: Απώλεια πρωτοβουλίας ή επιθυμίας συμμετοχής σε οποιαδήποτε δραστηριότητα
Αίσθημα αποκοπής: Ασαφές αίσθημα αποκοπής από τον εαυτό ή το περιβάλλον του ατόμου.
Παράλογη σκέψη: Ασυνήθιστες ή υπερβολικές πεποιθήσεις σχετικά με τις προσωπικές δυνάμεις στην κατανόηση των γεγονότων ή την επιρροή σε αυτά.
Νευρικότητα: Φόβος ή καχυποψία προς τους άλλους ή έντονη νευρικότητα
Ασυνήθιστη συμπεριφορά: Περίεργη, μη χαρακτηριστική, ιδιόρρυθμη συμπεριφορά
Όπως διευκρινίζει η Αμερικανική Ψυχιατρική Εταιρεία, ένα ή δύο από τα παραπάνω συμπτώματα δεν μπορούν να προβλέψουν μια ψυχική ασθένεια, αλλά μπορεί να υποδηλώνουν την ανάγκη για περαιτέρω αξιολόγηση. Εάν ένα άτομο βιώνει ταυτόχρονα πολλά από τα παραπάνω συμπτώματα και προκαλούν σοβαρά προβλήματα στην καθημερινότητά του, θα πρέπει να απευθυνθεί σε κάποιον γιατρό ή επαγγελματία ψυχικής υγείας. Τα άτομα που έχουν αυτοκτονικές σκέψεις ή προθέσεις ή σκέφτονται να βλάψουν άλλους θα πρέπει να απευθυνθούν άμεσα σε ειδικό.