Περιεχόμενα
Σε δέκα μήνες από σήμερα, αναμένεται να καταθέσει στο υπουργείο Ενέργειας η Ομάδα Διοίκησης Έργου την πρότασή της σχετικά με τον καθορισμό του πλαισίου περιορισμών παραγωγής σταθμών ΑΠΕ και ΣΗΘΥΑ.
Οι περικοπές, λόγω της αύξησης της διείσδυσης των ΑΠΕ και της μικρότερης ζήτησης ενέργειας από την προσφορά αναμένεται να αυξάνονται τα επόμενα χρόνια και αποτελούν ένα καυτό ζήτημα καθώς μειώνουν την αποδοτικότητα των έργων, εγείρουν θέματα αποζημιώσεων και πρέπει να καθοριστεί από το υπουργείο ο τρόπος που θα πραγματοποιούνται ώστε να γίνονται επί ίσοις όροις και με διαφάνεια. Οι λεπτομέρειες για τον τρόπο που θα γίνονται οι περικοπές θα καθοριστούν από το 2025, αφού το νομοσχέδιο του υπουργείου Ενέργειας που τέθηκε σε διαβούλευση προβλέπει ότι εντός εννέα μηνών από την 1η Μαΐου 2024 η Ομάδα Διοίκησης Έργου θα καταθέσει την πρότασή της.
Ως τότε, ο νόμος προβλέπει ότι υπουργική απόφαση θα καθορίζει τις περικοπές και ότι ο ΑΔΜΗΕ δεν επιβαρύνεται με αποζημιώσεις, οι οποίες θα δίνονται μόνο για τις παραπάνω περικοπές από το προβλεπόμενο.
Επίσης, λαμβάνονται κάποια μέτρα, που θα προετοιμάσουν την αγορά ώστε οι περικοπές να γίνονται με ισότιμο και δίκαιο τρόπο. Ειδικότερα, αντιμετωπίζεται το πρόβλημα με το δίκτυο του ΔΕΔΔΗΕ, το οποίο δεν έχει σήμερα δυνατότητα τηλεποπτείας, με αποτέλεσμα τα μικρά έργα ΑΠΕ που είναι συνδεδεμένα σε αυτό, σήμερα να μην υπόκεινται σε περικοπές.
Ο νόμος υποχρεώνει τους παραγωγούς με δικά τους έξοδα, να προχωρήσουν στην εγκατάσταση συστημάτων setpoint έργα ΑΠΕ και ΣΗΘΥΑ άνω του 1 MW εντός έξι μηνών από την 1η Μαΐου 2024, όπως προβλέπει το άρθρο του 110, προκειμένου να δύναται να υποβληθούν απρόσκοπτα σε περιορισμούς έγχυσης της παραγόμενης ενέργειας εφόσον χρειαστεί. Σε διαφορετική περίπτωση και εφόσον εκπνεύσει το εξάμηνο χωρίς ο παραγωγός να έχει προχωρήσει στην εγκατάσταση των απαιτούμενων υποδομών, προβλέπεται penalty, ήτοι επιστρέφει το 25% των εσόδων από την συμμετοχή του έργου στην αγορά και χωρίς να δικαιούται καμία αποζημίωση από τον ΔΑΠΕΕΠ για το σύνολο της ενέργειας που παρήχθη. Σημειώνεται ότι η εγκατάσταση της υποδομής γίνεται εξολοκλήρου με έξοδα του παραγωγού.
Οι παραγωγοί ηλεκτρικής ενέργειας από σταθμούς Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α.. και οι αυτοπαραγωγοί από φωτοβολταϊκούς σταθμούς που είναι συνδεδεμένοι ή συνδέονται στο Ε.Δ.Δ.Η.Ε. με εγκατεστημένη ισχύ μεγαλύτερη των τετρακοσίων κιλοβάτ (400 KW), καθώς και οι αυτοπαραγωγοί από φωτοβολταϊκούς σταθμούς που είναι συνδεδεμένοι ή συνδέονται στα τοπικά δίκτυα των αυτόνομων νησιωτικών συστημάτων των Μ.Δ.Ν. εγκαθιστούν με δικές τους δαπάνες, μετά από υπόδειξη και σύμφωνα με τις τεχνικές απαιτήσεις και προδιαγραφές που ανακοινώνει ο Διαχειριστής Ε.Δ.Δ.Η.Ε. ή o Διαχειριστής Μ.Δ.Ν. κατά περίπτωση, εντός των σταθμών τους, τον αναγκαίο εξοπλισμό για να καταστεί δυνατή η λήψη και εφαρμογή των εντολών τηλεποπτείας και ελέγχου από τον αρμόδιο Διαχειριστή.
Μηχανισμός αποζημιώσεων και η υποχρέωση των μικρών παραγωγών
Το νομοσχέδιο προβλέπει τη δημιουργία ενός μηχανισμού Αντιστάθμισης Περικοπών ΑΠΕ και ΣΗΘΥΑ που στόχο έχει να διαμορφώσει ένα πλαίσιο βάσει του οποίου, τα έργα ΑΠΕ που δε θα υφίστανται περικοπές λόγω τεχνικών δυσκολιών να αποζημιώνουν άλλα που υπόκεινται, ώστε να εφαρμόζεται καλύτερος και αναλογικότερος επιμερισμός των περιορισμών. «Οι εν λόγω χρεώσεις πιστώνονται στους σταθμούς ΑΠΕ και ΣΗΘΥΑ στους οποίους εφαρμόστηκαν πρόσθετοι περιορισμοί, πέραν αυτών που τους αναλογούσαν, λόγω της ως άνω τεχνικής αδυναμίας των υπολοίπων».
Δηλαδή δε θα αποζημιώνεται το σύνολο των περικοπών, αλλά οι παραπάνω περικοπές που κάποιοι θα υποστούν, λόγω τεχνικών αδυναμιών.
Τα ποσά που θα προκύπτουν θα βρίσκονται υπό τη διαχείριση του ΔΑΠΕΕΠ ως αρμόδιου φορέα για την εφαρμογή του Μηχανισμού Αντιστάθμισης Περικοπών ΑΠΕ και ΣΗΘΥΑ.
Δεν επιβαρύνεται ο ΑΔΜΗΕ με αποζημιώσεις
Το πλαίσιο των περικοπών στη μεταβατική περίοδο μέχρι την έκδοση της υπουργικής απόφασης καθορίζει το άρθρο 112 και προβλέπει ρητά ότι ο Διαχειριστής του ΕΣΜΗΕ δεν επιβαρύνεται με τυχόν αποζημιώσεις σύμφωνα με τα οριζόμενα στην προτεινόμενη ρύθμιση σε περίπτωση επιβολής των περιορισμών αυτών.
Το άρθρο 112 προβλέπει ότι με απόφαση του ΥΠΕΝ κατόπιν εισήγησης του αρμόδιου Διαχειριστή και γνώμης της ΡΑΑΕΥ, θα εξειδικεύεται το πλαίσιο εφαρμογής των εν λόγω περιορισμών, ποσοτικοποιούνται οι περιορισμοί της πρώτης κατηγορίας (μείωση ισχύος) και ρυθμίζεται κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια. Η μεθοδολογία εφαρμογής των περιορισμών έγχυσης ορίζεται με απόφαση της ΡΑΑΕΥ κατόπιν εισήγησης του Διαχειριστή.
Πέραν των γενικών διατάξεων που περιλαμβάνει το εν λόγω άρθρο και αφορούν τους λειτουργικούς περιορισμούς σε έργα ΑΠΕ, προβλέπεται συγκεκριμένα ότι η μείωση της μέγιστης ισχύος παραγωγής σταθμών ΑΠΕ και ΣΗΘΥΑ θα πρέπει να είναι τέτοια ώστε να μην οδηγεί σε περιορισμό της εγχεόμενης ενέργειας υψηλότερο από το 5% της ετήσιας δυνατότητας παραγωγής ενέργειας των σταθμών αυτών.
Η παραπάνω ρύθμιση αφορά περιορισμούς έγχυσης που σχετίζονται με:
Α) Μόνιμο περιορισμό της μέγιστης ισχύος παραγωγής του σταθμού σε σχέση με την εγκατεστημένη ισχύ των μονάδων του,
β) Περιορισμούς της μέγιστης ισχύος παραγωγής του σταθμού για προκαθορισμένες χρονικές περιόδους εντός της κάθε ημέρας κατανομής.
Σε περιπτώσεις όπου οι περιορισμοί έγχυσης αφορούν σε:
γ) Περιορισμούς που καθορίζονται από τους Διαχειριστές με βάση την εκτιμώμενη κατάσταση λειτουργίας του τοπικού συστήματος ή δικτύου,
δ) Περιορισμούς που ενεργοποιούνται σε πραγματικό χρόνο, σε έκτακτες καταστάσεις ή αν η εγχεόμενη παραγωγή δημιουργεί πρόβλημα στη διατήρηση του ισοζυγίου παραγωγής-ζήτησης ή στη διατήρηση συνθηκών διασφάλισης της ευσταθούς λειτουργίας του δικτύου, μέσω αυτόματων συστημάτων προστασίας και ελέγχου, οι οποίοι δύναται να οδηγούν ακόμη και στην αποσύνδεση του σταθμού, τότε, με την εφαρμογή των περιορισμών έγχυσης των περ. γ) και δ) της παρ. 2 δύναται να επιβάλλεται κατά προτεραιότητα μείωση της μέγιστης ισχύος παραγωγής των σταθμών Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α, η οποία να οδηγεί έως και σε πλήρη περιορισμό της εγχεόμενης ενέργειάς τους.
Οι νέοι διαγωνισμοί με περιορισμούς έγχυσης
Περιορισμούς έγχυσης και υποχρέωση προσθήκης συστήματος αποθήκευσης θα περιλαμβάνουν οι νέοι διαγωνισμοί ΑΠΕ που θα διεξαχθούν από εδώ και στο εξής.
Ειδικότερα, το σχετικό άρθρο του νομοσχεδίου (άρθρο 97) προβλέπει ότι μετά την 1η Μαΐου 2024, σταθμοί ΑΠΕ και ΣΗΘΥΑ που μετέχουν σε ανταγωνιστικές διαδικασίες υποβολής προσφορών θα υπόκεινται σε περιορισμούς έγχυσης και στην υποχρέωση προσθήκης μπαταρίας. Σημειώνεται ότι για να ισχύσουν τα παραπάνω απαιτείται να προηγηθεί σχετική εγκριτική απόφαση από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Σύμφωνα με την αιτιολογική έκθεση «εισάγεται υποχρέωση εγκατάσταση συσσωρευτών ή/και επιβολή σημαντικών περιορισμών έγχυσης στους σταθμούς ΑΠΕ που θα επιλεγούν μετά από συμμετοχή σε ανταγωνιστική διαδικασία υποβολής προσφορών για λήψη λειτουργικής ενίσχυσης. Για το σκοπό αυτό ενισχύεται η εξουσιοδοτική διάταξη για τη διενέργεια των επόμενων διαγωνισμών με υποχρέωση περιορισμών ισχύος. Περαιτέρω, επανακαθορίζονται οι προθεσμίες ως προς την υποχρέωση των φωτοβολταϊκών σταθμών για σύναψη συμβάσεων λειτουργικής ενίσχυσης και λήψη λειτουργικής ενίσχυσης έπειτα από συμμετοχή σε ανταγωνιστικές διαδικασίες».
Με Υπουργική Απόφαση του ΥΠΕΝ και κατόπιν εισήγησης της ΡΑΑΕΥ ορίζονται όλες οι αναγκαίες παράμετροι για την διεξαγωγή των διαγωνισμών. Συγκεκριμένα:
α) η εγκατεστημένη ισχύς, ανά τεχνολογία και κατηγορία σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α.., η οποία δημοπρατείται μέσω ανταγωνιστικών διαδικασιών υποβολής προσφορών συμπεριλαμβανομένων των σταθμών Α.Π.Ε. που εγκαθίστανται σε χώρες εντός του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου υπό την προϋπόθεση ενεργού Διασυνοριακού Εμπορίου ενέργειας με αυτές, κατά το τρέχον έτος ή και τα επόμενα ημερολογιακά έτη από την έκδοση της απόφασης αυτής,
β) ο αριθμός των ανταγωνιστικών διαδικασιών υποβολής προσφορών ανά έτος,
γ) το χρονοδιάγραμμα πραγματοποίησης των ανταγωνιστικών διαδικασιών,
δ) η ελάχιστη χρονική διάρκεια από την προκήρυξη μέχρι την υποβολή προσφορών,
ε) το ελάχιστο ποσοστό ανταγωνισμού, καθώς και λοιποί κανόνες για τη διασφάλιση συνθηκών υγιούς ανταγωνισμού μεταξύ των συμμετεχόντων,
στ) η ανώτατη και η κατώτατη επιτρεπόμενη τιμή προσφοράς για κάθε ανταγωνιστική διαδικασία υποβολής προσφορών,
ζ) οι τεχνολογίες και οι κατηγορίες των σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από Α.Π.Ε. και Σ.Η.Θ.Υ.Α. που δύναται να συμμετέχουν στις εκάστοτε ανταγωνιστικές διαδικασίες, καθώς και ο βαθμός αδειοδοτικής τους ωριμότητας,
η) ο χρονικός ορίζοντας θέσης σε λειτουργία των έργων των επιλεγέντων σταθμών,
θ) το τέλος συμμετοχής υπέρ της Ρ.Α.Ε. που καταβάλλουν οι συμμετέχοντες,
ι) οι ειδικοί όροι επιβολής περιορισμών έγχυσης πλέον αυτών που έχουν οριστεί με την απόφαση της παρ. 5 του άρθρου 10 του ν. 4951/2022 (Α’ 129) και οι υποχρεώσεις εγκατάστασης συστημάτων αποθήκευσης στους σταθμούς Α.Π.Ε. που επιλέγονται από τις εκάστοτε ανταγωνιστικές διαδικασίες,
ια) ο τύπος και τα χαρακτηριστικά των συστημάτων αποθήκευσης που υποχρεούνται να εγκαταστήσουν οι σταθμοί Α.Π.Ε., οι οποίοι επιλέγονται βάσει της αντίστοιχης ανταγωνιστικής διαδικασίας.»
Διαβάστε επίσης
Viohalco: Κίνδυνος για την Ευρώπη αν δεν εντάξει τα καλώδια στο φόρο άνθρακα (CBAM)
HELLENiQ Energy: Προς νέο placement για το 20% των μετοχών από τον Ιούνιο – O ρόλος της Mytilineos
ΔΕΣΦΑ: Ακυρώθηκε το 20% των φορτίων LNG στο πρώτο τρίμηνο… λόγω Gazprom